Omega-3 yağ asitleri nelerdir ?
Omega-3 yağ asitleri sağlığımız için önemli ve gerekli besin maddeleri arasındadır. Uzun karbon zincirlerinden meydana gelmişlerdir. Bu uzun karbon zincirleri polyunsaturated'dir ve birçok çift bağ içerirler. Omega-3 yada n-3 terimleri üçüncü karbondaki ilk çift bağın yerine işaret eder. DocosaHexaenoic Asit (DHA), EicosaPentaenoic Asit (EPA) ve Alpha Linolenic Asit (ALA) insan beslenmesi ve fizyoloji açısından önemli omega-3'lerdendir.
Omega-3'leri eşsiz yapan nedir ?
Eşsiz yapılarından dolayı, omega-3'ler vücudumuzda bazı benzersiz fonksiyonları yerine getirirler. DHA ve EPA, ALA'dan daha uzun bir yapıya sahip olup, ALA'dan daha fazla çifte bağ içerir. DHA ve EPA sağlıklı kardiyovasküler sistemlerde, bağışıklık sürecinde ve sağlıklı prostaglandin oluşumunda rol oynarlar. DHA, retina, beyin nöronlarının vazgeçilmez bir bileşenidir. Balık yağları, yüksek oranlarda DHA ve EPA içeren omega-3 yağ asitleri bakımından zengindir. Bazı bitkisel yağlar ALA içerselerde DHA ve EPA içermezler.
Balık yağı neden keten tohumuna tercih edilmelidir ?
DHA ve EPA balık yağından elde edilebildiği gibi, Alpha Linolenic Asit (ALA) tüketilmesi halinde vücudumuz az miktarlarda DHA ve EPA oluşturabilmektedir.
Keten ve soya fasulyesi besinleri mükemmel ALA kaynaklarıdır. Balık yağı ile keten tohumu yağını karşılaştıran bilimsel bir çalışmada, 4 haftalık bir süre boyunca keten tohumu yağı tüketen deneklerin kanlarındaki DHA oranının artmadığı gözlenmiştir.
Tüketilen ALA miktarının yüksek olmasına rağmen kandaki DHA oranı nasıl artmamıştır ? Bunun sebebi, ALA'yı DHA'ya dönüştürme işleminde vücutta kullanılan delta-6-desaturase adındaki özel bir enzimin sınırlı miktarda bulunmasıdır. Balık yağı verilen denekler bu ekstra dönüşüme ihtiyaç duymadıkları için derhal faydalanmaya başlamışlardır.
Balık yağı ile keten tohumu yağının farkı nedir ?
Balık yağları sağlığımız açısından önemli faydaları olan DHA ve EPA içerirler. Bazı balık yağları ALA'da içerir. Keten tohumu yağının içerdiği tek omega-3 yağ asidi ise ALA'dır. Çok yüksek miktarlarda ALA alındığında dahi, vücudumuz yalnızca küçük bir miktarda ALA'yı daha da küçük miktarda DHA ve EPA'ya dönüştürebilmektedir. Bu dönüşüm yavaş ve sınırlı olduğundan balık yağı keten tohumuna tercih edilir.
Omega-6 ve Omega-9 besinlerde bol miktarda bulunur mu ?
Çoğumuz yüksek miktarlarda omega-6'yı bitkisel yağ tükettiğimizden ötürü alırız. Benzer şekilde Omega-9'da yemeklik yağlarda bolca bulunur ve vücut için gerekli değildir. Ancak omega-3 yağ asitleri etler ve bitkisel gıdalarda yaygın olarak bulunmazlar.